JN-4 "Jenny" – maszyna, która stworzyła amerykańskie lotnictwo
Powiedzieć, że JN-4 Curtissa przyczynił się do rozwoju lotnictwa wojskowego i cywilnego w USA, to jak nic nie powiedzieć. Ta maszyna, znana szerzej jako "Jenny" (przydomek pochodzący od oznaczenia JN), wyszkoliła około 95% amerykańskich pilotów Armii i Piechoty Morskiej, którzy później walczyli nad Europą podczas I wojny światowej.
Po zakończeniu wojny Jenny nie trafiła na złom – wręcz przeciwnie. Stała się ikoną złotej ery lotnictwa w latach 20. XX wieku. Lotnictwo było wtedy tym, czym dziś jest AI – czymś nowym, ekscytującym, pozbawionym nadmiaru regulacji i dostępniejszym niż mogłoby się wydawać. Setki egzemplarzy JN-4, często jeszcze w fabrycznych skrzyniach, trafiały na rynek wtórny. Można je było kupić za 50 dolarów – co dziś odpowiada około 800 USD (czyli mniej więcej 3000 zł). To sprawiło, że Jenny trafiły do prywatnych właścicieli, latając w pokazach lotniczych, jako samoloty pocztowe, a także podczas słynnych lotów cross-country przez całe Stany.
Ale Jenny służyła nie tylko do zabawy. To właśnie na tej maszynie dokonano kilku przełomowych osiągnięć:
W 1919 roku z pokładu JN-4 przeprowadzono pierwszą w historii transmisję radiotelefoniczną samolot-samolot oraz samolot-ziemia.
JN-4 zasłynęła też jako pierwszy samolot, z którego przeprowadzono skuteczny atak bombowy z lotu nurkowego.
Ten ostatni wyczyn należy do porucznika USMC Lawsona H. Sandersona. W czasie okupacji Haiti przez USA, jego eskadra (Szwadron E) wspierała działania 1st Provisional Brigade of Marines. Gdy amerykańscy Marines zostali osaczeni przez rebeliantów Cacos, Sanderson został wysłany na wsparcie… problem w tym, że nie dostarczono wyrzutników bomb do jego Jenny. Z pomocą przyszedł improwizowany celownik – rura karabinu zamontowana przed kabiną – i bomba umieszczona w worku pocztowym pod kadłubem. Atak, choć ryzykowny, okazał się skuteczny, a Sanderson zaczął rozwijać techniki bombardowania z nurkowania, które z czasem stały się podstawą doktryny lotniczej.
Dla mnie było więc oczywiste, że tak zasłużonego samolotu nie może zabraknąć w mojej kolekcji.
Model wykonałem z zestawu wydanego przez ukraińską firmę Olimp Model w 2004 roku. Model nie dostepny już w sklepach, jest typowym shortrunem z tamtych czasów, czyli nie było lekko, i w kilku miejscach nie miło mnie zaskoczył. Mimo wszystko składało się go fajnie, i moze nie pokochałem szmatopłatów, ale napewno nie są już takie straszne a proces powstawania można obejrzeć w warsztacie (tu przy okazji dziekuje wszystkim za komentarze i wsparcie )
Model przedstawia Curtissa JN-4H podaczas jednego z modnych w latach 20stych lotów Cross Country. Maszyna stacjonowała w Marine Flying, Field, Miami, Florida, około 1922 roku
Można się pastwić
